ایران و هند پس از 12 سال، بار دیگر تفاهمنامهیی را برای توسعۀ بندر چابهار و تبادلۀ کالاهای بازرگانیشان از طریق این بندر به امضا رساندند.
هند و ایران میتوانند از طریق این بندر حوزۀ صادراتشان را در قارۀ آسیا گسترش دهند.
گزارشها میرسانند که عباس آخوندی، وزیر راه و شهرسازی ایران و نیتین گادکاری، وزیر کشتیرانی هند این تفاهمنامه را امضا کردهاند.
هند و ایران در سال 2003 بر سر توسعۀ بندر چابهار به توافق رسیدند؛ اما با وضع تحریمها از سوی ایالات متحده بر ایران، این توافق به حالت تعلیق درآمد.
از سوی دیگر، چین و پاکستان حدود دوماه پیش توافقی اقتصادی به ارزش 46 میلیارد دالر امضا کردند که این پول برای ساختن یک دهلیز اقتصادی برای انتقال گاز، نفت و دیگر کالاهای تجاری میان چین و پاکستان هزینه میشود.
گفته میشود اکنون هند برای حفظ توازن اقتصادی، با وجود هشدار آمریکا، مجبور شده این تفاهمنامه را امضا کند.
خبرگزاری رویترز به نقل از مقامهای بلندپایۀ هند گزارش داده که قرار است مقامهای هندی برای امضای قرارداد نهایی در سفری یکروزه به ایران بروند.
در همین حال، ایالات متحده گفته است تا زمانی که توافق نهایی با ایران صورت نگیرد، تحریمهای اقتصادی بر ایران پابرجا خواهند بود. قرار است نشست نهایی کشورهای گروه 5+1 برای دستیابی به توافقی نهایی با ایران، هفتۀ آینده در وین اتریش برگزار شود.
وندی شرمن، معاون سیاسی وزارت خارجۀ آمریکا که در مذاکرات هستهیی با ایران نقش مهمی دارد، اخیراً در سفرش به هند، از مقامهای هند و سایر کشورها خواسته بود که برای از سرگیری روابط تجاری با ایران عجله نکنند.
اما مقامهای هندی گفته اند که نمیخواهند این فرصت طلایی را از دست بدهند.
با توسعۀ این بندر، افغانستان و هند صاحب راه ترانزیتی خواهند شد.
پیش از این، مقامهای وزارت خارجۀ افغانستان گفته بودند که افغانستان، هند و ایران در آیندۀ نزدیک در نشستی سهجانبه تفاهمنامهیی را در زمینۀ استفاده از این بندر امضا خواهند کرد.
شکیب مستغنی، سخنگوی این وزارت گفته بود که وصلشدن افغانستان به هند از طریق بندر چابهار، سود خوبی برای افغانستان دارد و تجارت میان افغانستان و هند را گسترش میدهد.
مستغنی همچنان گفته بود که حکومت افغانستان مصوبۀ این تفاهمنامه را تأیید کرده و اکنون برای مطالعه به مقامهای هندی سپرده است.
ایران دوسال پیش 50 هکتار زمین را برای استفادۀ بازرگانان افغانستان در بندر آبی چابهار به این کشور داده بود.
بر بنیاد گزارشها، اکنون بازرگانان افغانستان در بیشتر دادوستدهایشان با بازرگانان هندی، از بندر واگه در پاکستان و بندر عباس در ایران استفاده میکنند.
بازرگانان افغانستان همواره در بندرهای کراچی و واگۀ پاکستان با مشکلاتی مواجه اند و این کشور بر کالاهای وارداتی و صادراتی آنان به بهانههای گوناگون محدودیت وضع میکند.
