صدها تن از باشندهگان و فعالان مدنی و فرهنگی بامیان در یک راهپیمایی اعتراضی از نزدهمین سالروز تخریبشدن تندیسهای صلصال و شهمامه، یادبود کردند.
این معترضان شام گذشته (چهارشنبه بیستویکم حوت) در برنامۀ «شبی با بودا» با گردآمدن در برابر حفرۀ تندیس صلصال که در سال 1379 خورشیدی توسط طالبان تخریب شده است، خواستار زیر بازپرس قراردادن و به دادگاه کشاندن این گروه شدهاند. آنان با صدور قطعنامۀ شش مادهیی، خواهان پرداخت غرامت از سوی طالبان از بهر تخریب تندیسهای بودا و دیگر میراثهای فرهنگی کشور هستند.
همچنان در این قطعنامه آمده است که جامعه جهانی با همکاری ادارۀ محلی و مردم بامیان برای نگهداری از میراثهای فرهنگی باقیمانده در این ولایت بکوشند.
این معترضان همچنان کارزاری را زیر نام «ما طالبان را نمیبخشیم» در صفحات اجتماعی نیز راهاندازی کردهاند.
باشندهگان و فعالان مدنی و فرهنگی بامیان با نگرانی میگویند که در گفتوگوهای صلح با طالبان مسألۀ نگهداری از میراثهای تاریخی افغانستان، نادیده گرفته شده است.
زهرا حسینی، یکی از فرهنگیان و برگزارکنندۀ برنامۀ فرهنگی هنری «شبی با بودا» از حکومت میخواهد تا مسألۀ نگهداری از میراثهای تاریخی کشور را در گفتوگوهای صلح با طالبان به گونۀ جدی مطرح کند.
او تأکید میکند که باید در این گفتوگوها از گروه طالبان با حضور نمایندهگان کشورهای عضو سازمان آموزشی، علمی و فرهنگی ملل متحد (یونسکو) تعهد گرفته شود که این گروه دیگر جنایت فرهنگی چون تخریب تندیسهای بودا در بامیان را تکرار نخواهند کرد.
ابراهیم تولا، فعال مدنی در بامیان تخریب تندیسهای بودا توسط گروه طالبان را «قتل عام فرهنگی» میخواند و این کار طالبان را جنایت علیۀ میراث و تمدن مشترک بشری عنوان میکند.
گروه «یاد آوران» که متشکل از فرهنگیان ولایتهای مختلف کشوراند، از ۸ سال به اینسو، با راهاندازی برنامههای فرهنگی و هنری زیر نام «شبی با بودا» از سالروز تخریب تندیسهای بودا یادبود میکنند.
سیدنورالدین علوی، پژوهشگر امور فرهنگی و استاد دانشگاه کابل نیز میگوید، اگر گروه طالبان دو باره با منطق گذشته و منطقی که بودا را تخریب کردند وارد نظام مدیریتی جامعه شوند، نظام آینده دچار مشکل جدی خواهد شد.
محمدطاهر زهیر، والی بامیان میگوید که دولت و مردم افغانستان هیچگونه خواست فراقانونی طالبان را نمیپذیرند. او میافزاید که حفظ میراثهای فرهنگی یکی از تعهدات دولت افغانستان در برابر سازمانهای فرهنگی جهانیست.
باشندهگان و فعالان مدنی و فرهنگی بامیان از حکومت میخواهند که روز تخریب بودا را به عنوان «روز سیاه و تاریک» در تقویم ملی کشور درج کند تا همه ساله از این روز در داخل و بیرون کشور یادبود شود.
طالبان در روز نهم ماه مارچ سال 2001 میلادی به فتوای ملامحمد عمر، به روی تندیسهای غول پیکر بامیان آتش گشودند و در یازدهم این ماه از صلصال و شهمامه تنها دو حفره باقی ماند. این تندیسها تا پیش از آن که در زمان رژیم طالبان تخریب شوند، بزرگترین تندیسهای بودا و بلندترین مجسمههای سنگی در جهان به شمار می آمدند.
