هرچند سیاستمداران، روزنامهنگاران، طنزپردازان، عارفان، عاشقان و دیگر طیفهای اجتماعی هر کدام در فیسبوک ساز به خصوص خود را مینوازند و به طرز خود دلربایی میکنند، اما گاهی همه یکدست و لاجرم تسلیم یک وضع عمومی میشوند؛ چنین وضع به گونههای مختلف عشقی، جنگی، سیاسی و طنزی ظهور میکند؛ همانگونه که در روز ولنتاین همه برای عشق یکپارچه میشوند و در زمان انتخابات برای سیاست.
در واقع بیشتر کاربران فیسبوک مردمان جدی و حساساند و به وضع پیشآمده از جان و دل میچسپند؛ طوری که تنور جدالهای سیاسی میان اهالی فیسبوک آنچنان داغ میشود که هورای جنگاوران دلاور را در پی میآورد و صحنۀ ترکتازیهای مغول را تداعی میکند.
در این شبانهروز اهالی فیسبوک سرمست از جشن تمسخرند. این امکان در فیسبوک وجود دارد که با پسند (Like) و نوشتن جملهیی (Comment)، یک عکس و یا نوشتار هر یکی از کاربران فیسبوک بار دیگر در معرض نمایش قرار داده میشود.
کاربران فیسبوک با مراجعه به پروندۀ عکسها آن شمار عکسهای ژولیدهحال دوستان فیسبوکیشان را بالا میآورند که به نظرشان مایۀ خنده و خوشحالیشان است.
به دلیل سرعت اطلاعات و تحولات، عبور از عادتها و سلیقههای قدیمی میان جوانان در افغانستان با الگوبرداری از صنعت مد، بسیار مرسوم است و به محض تَرک سلیقۀ پیشین، آن غریب، شرمآور تلقی میشود. اما ظاهراً فیسبوک رعایت حال کاربرانش را نمیکند و عکسهایی که سالها قبل بارگذاری شده است را در آرشیف ذخیره میکند و برای عموم قابل دسترس میسازد.

چون برای اهالی فیسبوک ریشخندکردن و یادآوردن وضع چندین سال قبل دوستانشان مسرتبخش است، بسیاری از عکسهای سالهای قبل همدیگر را بروزرسانی میکنند و این چنین رفتاری در بین کاربران فیسبوک در افغانستان به سرعت رایج شده است.
اینکه بالاآوردن عکسها از چه کسی شروع شد، به درستی روشن نیست. اما آنچه که مشخص است، در حال حاضر بالاآوردن عکسهای چندین سال قبل از سیاستمداران افغانستان تا دونالد ترامپ و جاستین ترودو است است. البته این کارها بیشتر جنبۀ شوخی دارد.
ادبیاتی که در این شوخیها استفاده میشود، گفتارهای مردمیست. در یکی از عکسهایی که از جاستین ترودو، نخستوزیر کانادا بروزرسانی شده، کاربران افغانستانی گفتارهایی همانند «بسیار بالا و بسیار تیت بابه جستین و…» را استفاده کردهاند. تاریخ نشر این عکس در صفحۀ فیسبوک ترودو 26 نوامبر 2011 است. او با تقلید از بازیگر نقش مرکزی فلم دزدان دریایی کارائیب، یک چشم خود را با چشمبند پوشانیده و مقداری ریش در چانه گذاشته که ظاهراً این عکس توجه شماری از کاربران فیسبوک را در افغانستان جلب کرده است.
در یکی از عکسهای آقای ترامپ نیز که به تاریخ 20 آگست 2015 به نشر رسیده، یکی از کاربران نوشته است که «تیتوریت شاه ترامپ!» البته در این روند سیاستمداران مطرح افغانستان نیز هیچکدام از قلم بازنماندهاند.
هر چند بیشتر کاربران فیسبوک این روزها مشغول بالاآوردن عکسهای قدیمیاند، اما مطمئناً به زودی مشغلۀ تازهیی پیدا خواهند کرد.





