آمارهای تخمینی وزارت آموزش و پرورش کشور نشان میدهند که شمار افراد باسواد بالای 15 سال در سال 1392 خورشیدی به 34 درصد میرسید، اما این رقم در یک سال گذشته 2 درصد افزایش را نشان میدهد.
محمدعظیم کربلایی، معین سوادآموزی وزارت آموزش و پرورش در مراسمی به مناسبت روز ملی سواد زیر نام «سواد برای صلح و توسعۀ پایدار جامعه» گفت که 20 درصد زنان بالای 15 سال افغانستان باسوادند. به گفتۀ او 50 درصد مردان نیز باسوادند.
در همینحال سرور دانش، معاون دوم ریاست جمهوری که در این نشست حضور داشت، گفت که افغانستان در کنار فقر گسترده، در بخش سواد و سوادآموزی نیز در پایینترین رتبۀ جهانی قرار دارد. وی افزود، تمامی بحرانهای جاری در کشور، در بیسوادی مردم ریشه دارند.
آقای دانش همچنان میگوید که سیستم آموزشی افغانستان کهنه و فرسوده است و اگر این سیستم اصلاح و بهروز نشود، معضل بیسوادی در کشور پا برجا خواهد ماند.
دانش میگوید: «باید اعتراف کنیم که به راستی دولت ما به دلایل مختلف در همگانیسازی و نهادینهساختن سوادآموزی در سطح کشور موفقیت قابل توجهی نداشته است».
معاون دوم ریاست جمهوری فراهمکردن مربیان و آموزگاران سوادآموزی، تنظیم نصاب و مواد درسی، تهیه و چاپ کتابهای سوادآموزی، شناسایی شیوههای مناسب آموزشی و ارزیابی و اعتباردهی به آموزش سوادآموزی از سوی وزارت آموزش و پرورش، به ویژه معینیت سوادآموزی را از مهمترین راهکارها برای مبارزه با بیسوادی عنوان میکند.
از سویی هم رولا غنی، بانوی نخست کشور بر سهمگیری بیشتر زنان در بخش آموزش و پرورش تأکید کرده و میگوید دولت مسؤولیت دارد که شهروندان را به سوادآموزی تشویق کند.
با اینهمه معین سوادآموزی وزارت آموزش و پرورش میگوید که بر بنیاد اهداف توسعهیی «هزارۀ سوم» و اهداف آموزش و پرورش برای همه، تا سال 2020 میلادی شمار افراد باسواد در کشور به 60 درصد خواهد رسید.
دستیافتن به آموزش ابتدایی همهگانی یکی از اهداف توسعهیی هزارۀ سوم است که در سال 2000 میلادی در سازمان ملل بر آن توافق شد.
آقای محمدعظیم کربلایی میگوید که تا سال 2020 میلادی شمار زنان باسواد از 20 درصد به 50 درصد و شمار مردان باسواد از 50 درصد به 70 درصد افزایش خواهد یافت.
رشد آموزش و پرورش یکی از دستآوردهای مهم افغانستان در بیش از یک دهۀ گذشته خوانده شده است، اما آگاهان بدین باورند که این رشد فقط کمی بوده و آموزش و پرورش افغانستان از نگاه کیفی رشد چندانی نداشته است.
