بنیاد انتخابات آزاد و عادلانۀ افغانستان (فیفا) امروز (پنجشنبه) با نشر گزارشی گفت که کمیسیونهای انتخاباتی در جریان برگزاری انتخابات ریاست جمهوری سال گذشته، 36 بار قوانین را نقض کرده اند.
نعیم اصغری، رییس برنامههای بنیاد فیفا هنگام نشر این گزارش گفت که دو مورد قانون اساسی، 20 مورد قانون انتخابات و 5 مورد قانون تشکیل و صلاحیتهای کمیسیون از سوی کمیسیون انتخابات نقض شده اند.
به گفتۀ اصغری، 4 مورد قانون انتخابات و 6 مورد قانون تشکیل و صلاحیتهای کمیسیون نیز از سوی کمیسیون شکایتهای انتخاباتی نقض شده اند.
مسؤولان این نهاد میگویند که این گزارش از آغاز ثبت نام رایدهندهگان تا پایان انتخابات سال گذشته را در بر میگیرد.
آقای اصغری افزود که از اشتباهات انتخابات گذشته باید پند گرفت و در قوانین و مواردی که این قوانین در آن نقض شده، اصلاحات لازم آورده شوند.
رییس برنامههای فیفا میگوید که کاستیهایی در قوانین نیز وجود دارند و در برخی از موارد، کاستیهای قانون موجب نقض آن شده اند. به گفتۀ او، برای رفع این کاستی، قوانین انتخاباتی و قانون اساسی باید اصلاح شوند.
یکی از موارد نقضشده، مادۀ 61 قانون اساسی است. بر بنیاد این مادۀ قانون، دورۀ کاری رییس جمهور پیشین در اول جوزای سال 1393 باید پایان مییافت، اما رییس جمهور چهارماه پس از به پایانرسیدن دوران کاری، در سمتش باقی مانده است.
همچنان بر بنیاد این مادۀ قانون اساسی، هرگاه انتخابات به دور دوم میرود، کمیسیون انتخابات باید تا دو هفته دور دوم انتخابات را برگزار کند، اما این کمیسیون دور دوم انتخابات ریاست جمهوری سال گذشته را پس از یکماه برگزار کرد.
تشکیل حکومت وحدت ملی، سوءاستفاده از امکانات دولتی در کارزارهای انتخاباتی و تأخیر در اعلام نتایج انتخابات، مواردی اند که فیفا آن را به عنوان نقض قوانین از سوی کمیسیون مستقل انتخابات ثبت کرده است.
اما نورمحمد نور، سخنگوی کمیسیون انتخابات در تماسی تیلفونی به سلاموطندار گفت که این کمیسیون هیچ مادۀ قانون انتخابات و قانون اساسی را عمدی نقض نکرده است.
آقای نور این گزارش فیفا را «کهنه» خواند و گفت که مقامهای کمیسیون انتخابات خودشان قبلا این موارد را برای مردم گفته بودند. نور افزود که شرایط در زمان برگزاری انتخابات طوری بوده که بعضی اوقات باعث نقض قانون شده است.
از سوی دیگر، مسؤولان فیفا میگویند که کمیسیون شکایتهای انتخاباتی نیز در 10 مورد قانون را نقض کرده است.
در گزارش فیفا آمده است که بر بنیاد مادۀ 26 قانون انتخابات، کمیسیون شکایتهای انتخاباتی میتواند نظر به اسناد و شواهد مبنی بر مرتکبشدن جرم و تقلب در انتخابات، متقلب را به دادستانی معرفی کند؛ اما کمیسیون شکایتهای انتخاباتی این کار را نکرده است.
اما نادر محسنی، سخنگوی کمیسیون شکایتهای انتخاباتی با بیان اینکه این کمیسیون هیچ مادهیی از قانون انتخابات و قانون اساسی را نقض نکرده، گزارش فیفا را بیاساس و غیرمسلکی خواند.
آقای محسنی افزود که گزارشهای بنیاد فیفا را مطابق اسنادی که در کمیسیون وجود دارند، رد میکند و آن را غیرعادلانه و دورغ عنوان کرد.
سخنگوی کمیسیون شکایتهای انتخاباتی همچنان میگوید که این کمیسیون پس از پایان انتخابات، کمیسیونی «حقیقتیاب» ایجاد کرده و ضمن افشای نام افراد متقلب، آنها را وارد فهرست سیاه انتخابات کرده اند.
مسؤولان فیفا از حکومت خواستند تا برای جلوگیری از تقلب در انتخاباتهای آینده، روند توزیع شناسنامههای التکرونیکی را باید هر چه زودتر آغاز کند.
همچنان بنیاد انتخابات آزاد و عادلانۀ افغانستان بستۀ پیشنهادییی را برای خوبتر برگزارشدن انتخابات آینده به حکومت و کمیسیونهای انتخاباتی ارائه کرد.
انتخابات ریاست جمهوری سال گذشته در افغانستان با ادعاهای تقلب گسترده همراه شد و پس از چندین ماه کشمکش میان دو دستۀ انتخاباتی رقیب، سرانجام سران حکومت کنونی توافقنامۀ سیاسی تشکیل حکومت وحدت ملی را امضا کردند.
