سال 1397 خورشیدی با تمام فراز و فرودهایش در حال پایان است؛ اما این سال در افغانستان یکی از سالهای پرچالش برای مردم افغانستان بود؛ زیرا رویدادهای سیاسی و اجتماعییی که در طول این سال اتفاق افتاد، بر زندگی مردم تأثیر مستقیمی گذاشته است.
جنجالهای انتخاباتی و ابهامات در روند گفتوگوهای صلح مهمترین رویدادهای اجتماعی در سالی 97 عنوان میشود. فعالان مدنی، خبرنگاران و مردم افغانستان از اینکه در روند گفتوگوهای صلح نقش مستقیم ندارند، نگراناند؛ زیرا دقیقاً مشخص نیست پس از توافق صلح، چه نوع حکومتی روی کار میآید.
آنان میگویند، دستاوردهای 18 سال گذشته نباید قربانی گفتوگوهای صلح شود و طالبان باید به گونۀ مستقیم با حکومت و مردم افغانستان گفتوگو کنند.
شفیقه حبیبی، عضو فدراسیون نهادهای خبرنگاری میگوید، بیش از نیم قرن عمرش را در راستای فعالیتهای مدنی و رسانهیی سپری کرده است و نمیخواهد دستاوردهایش قربانی اهداف دیگران شود. بانو حبیبی میگوید، ابهام در روند گفتوگوهای صلح ما را به این نتیجه میرساند که آزادی بیان در اولویت این روند قرار ندارد.
موضوع دیگری که سبب نگرانی مردم شده است، عدم شفافیت انتخابات مجلس نمایندگان است. مشکلات انتخابات اخیر به اندازهیی بود که اعتماد مردم را نسبت به روند انتخابات به شدت لطمه زد تا جاییکه به احتمال بسیار از این پس افراد انگشتشماری در انتخابات شرکت خواهند کرد.
بسمالله رنجبر، یکی از فعالان مدنی میگوید، با توجه به تقلبهای گستردهیی که در انتخابات پارلمانی انجام شد، مردم نسبت به انتخابات که هستۀ اصلی دموکراسی است بیباور شدهاند.
زنان و خشونت
آمارهای کمیسیون مستقل حقوق بشر و جامعۀ مدنی نشان میدهد که خشونت علیه زنان در سال 1397 افزایش یافته است.
بر اساس گزارش کمیسیون مستقل حقوق بشر، فرار زنان از منزل به دلیل خشونتهای خانوادگی افزایش یافته و بیش از 920 قضیۀ تجاوز بر زنان در 4 سال اخیر در کشور ثبت شده است.
بررسیهای مجتمع جامعۀ مدنی نیز نشان میدهد که نزدیک به 80 درصد مردان افغانستان علیه زنانشان خشونت میکنند.
آزارواذیت جنسی در فدراسیون فوتبال افغانستان
موضوع دیگری که در سال 1397 بسیار خبرساز شد و واکنش نهادهای بینالمللی از جمله فدراسیون بینالمللی فوتبال را برانگیخت، اتهامهایی بود که بر رئیس و سه عضو فدراسیون فوتبال کشور وارد شد.
شماری از زنان عضو پیشین تیم ملی فوتبال در تماس با رسانهها مدعی شدند که رئیس و سه عضو فدراسیون کشور از آنان سوء استفادۀ جنسی کردهاند. فدراسیون بینالمللی فوتبال یا فیفا نیز در واکنش به این ادعاها رئیس فدارسیون فوتبال را برای دستکم 3 ماه از حضور در فعالیتهای فوتبالی محروم کرد.
یک زن نمایندۀ افغانستان در سازمان ملل
زنان در سال 1397 دستاوردهای چشمگیری نیز داشتهاند که از آن جمله میتوان به انتصاب عادله راز به عنوان نمایندۀ سیاسی افغانستان در سازمان ملل برای نخستین بار اشاره کرد. در این سال حضور زنان در عرصههای سیاسی بیشتر شده است و چندین بانو به عنوان معین در شماری از وزارتخانهها گماشته شدهاند و همچنان شمار زنانی که به عنوان سفیر افغانستان گماشته شدهاند، نیز افزایش یافته است.
مهسای شش ساله و اوج بربریت
روزهای اخیر سال 1397 نیز خالی از ماجراهای خشونت آمیز نبوده است.
نزدیک به دو هفته پیش، مهسا دختری 6 ساله از منطقۀ 315 کابل ربوده و سپس توسط ربایندگان به قتل رسید که واکنشهای گستردهیی را در پی داشت؛ شهروندان کشور خواهان اعدام قاتلان مهسا شدهاند.
دادستانی کل در واکنش به خواستهای شهروندان گفته است که پروندۀ قتل مهسا نیاز به بررسیهای دقیق دارد و نتیجۀ این بررسیها با مردم شریک خواهد شد.
