امروز کابل میزبان روز دوم نشست ریکا بود. در این نشست کشورهای اشتراککننده از برنامههایشان برای پیوند افغانستان به بازارهای اقتصادی جهان صحبت کردند. رییس جمهور کشور نیز در این نشست گفت که حکومت وحدت ملی در برابر هر گونه فسادی میایستد و کشورهای سرمایهگذار میتوانند با اطمینان خاطر در بخشهای مختلف سرمایهگذاری کنند.
رییس جمهور غنی افزود که نظام تدارکاتی کشور به سیستمی بیعیب و نقص تبدیل شده است و توانایی جلوگیری کامل از فساد را دارا است. او به کشورهای اشتراککننده در این نشست گفت که افغانستان نقطۀ پیوند آسیا با دیگر کشورهای جهان است. او از کشورهای آسیایی خواست تا نخست چالشهای موجود را شناسایی کرده و سپس برای حل این چالشها، یکدیگر را یاری رسانند. آقای غنی گفت که اقتصاد آسیا در حال رشد است و برای هرچه شکوفاترشدن این اقتصاد، باید تلاشی همهجانبه صورت گیرد.
صلاحالدین ربانی، وزیر امور خارجۀ کشور نیز با ایراد سخنانی گفت، از این پس کمکهای جهانی به افغانستان یکطرفه نخواهد بود، زیرا بدون همکاری افغانستان کشورهای آسیایی نمیتوانند به رشد اقتصادی دست یابند. آقای ربانی میگوید که اکنون افغانستان به مرکز اقتصاد آسیا تبدیل شده است.
محمدعلی محمدف، وزیر مالیه/ دارایی ترکمنستان نیز با اشاره به شرایط اقتصادی کنونی در آسیای مرکزی گفت که آسیا به خط حمل و نقلی قوی نیازمند است و این خط اتصال، در سیر پیشرفت کشورها نقش تعیینکنندهیی دارد. آقای محمدف میگوید که ترکمنستان همواره در منازعات منطقهیی بیطرف بوده و تأمین صلح در منطقه، مهمترین خواستۀ این کشور است. وی همچنین خواستار میزبانی ریکای هفت (2017) از سوی ترکمنستان شد و افزود که ترکمنستان همواره در بخشهای انرژی و برق با کشورهای منطقه به ویژه افغانستان همکاری کرده و اکنون نیز این کشور آماده است تا در بخشهای حمل و نقل منطقهیی و مخابرات نقشی پررنگ داشته باشد.
یکی دیگر از کشورهای اشتراککننده در ریکای شش، کشور هندوستان بود. سجاتا مهاتا، یکی از مقامهای وزارت خارجۀ این کشور، در آخرین روز نشست گفت که ترانزیت سبب پیوند افغانستان و کشورهای منطقه به یکدیگر میشود. خانم مهاتا افزود، طرحهایی که در نشست ریکای پنج در مورد آنها گفتوگو صورت گرفت، نیازمند میلیاردها دالر هزینه هستند؛ بنابراین باید منابع این سرمایهگذاریها تعیین شود. این مقام ارشد وزارت خارجۀ هند میگوید که مردم افغانستان نباید بیش از این منتظر بمانند. باید هرچه زودتر تا کمتر از یک سال دیگر، برایشان زمینههای شغلی از طریق عملی شدن این طرحها مهیا شود.
خانم مهاتا با اشاره به ناامنیهای جاری در کشور و رشد دهشتافگنی در منطقه، تأکید کرد که پیوند افغانستان به منطقه با وجود انبوهی از تهدیدها و چالشها امکانپذیر نیست.
در این نشست همچنین عبدالرضارحمان فضلی، وزیر داخلۀ ایران نیز سخنرانی کرد و گفت که روابط دو کشور افغانستان و ایران پس از سال 2001 رشد قابل ملاحظهیی را تجربه کرده است. آقای فضلی تأکید کرد که افغانستانی پویا و باثبات آرزوی ایران و ایرانی است. او همچنان گفت که ایران با کشورهای منطقه همواره برای پیوند افغانستان به بازارهای جهانی رایزنی کرده است. وی با اشاره به توافق هستهیی اخیر ایران با غرب گفت که توافق هستهیی ایران با کشورهای «5+1» سرآغازی مناسب برای روابط بهتر با کشورهای منطقه و افغانستان به شمار میآید. او همچنان گفت که ایران آمادۀ همکاریهای همهجانبه برای رشد بازرگانی در منطقه و افغانستان است و رویای اتصال افغانستان به آسیای مرکزی، از طریق بندر چابهار در حال تحقق یافتن است.
گفتنی است که هند برای ساخت این بندر، 85 میلیون دالر را برای ده سال سرمایهگذاری کرده است. این بندر یکی از نقاط کلیدی اتصال افغانستان با اقتصاد منطقه خواهد بود. وزیر داخلۀ ایران میگوید که بندر چابهار، افغانستان را به اقیانوس هند و دریای عمان وصل کرده و یکی از کمهزینهترین مسیرهای تجارتی برای این کشور خواهد بود.
آقای فضلی همچنان از توسعۀ خط آهن خاف ـ هرات یاد کرد و گفت، این خط آهن دارای چهار قطعه است که ساخت سه قطعۀ آن به طول 138 کیلومتر بر دوش ایران و یک قطعۀ دیگر به طول 141 کیلومتر بر دوش افغانستان است. این خط آهن میتواند ماهانه 800 هزارتُن بار و 8500 مسافر را جابهجا کند.
سرتاج عزیز، مشاور ارشد نخستوزیر پاکستان در امور خارجی و امنیت ملی نیز در این نشست، از کارکردهای این کشور در راستای رونق اقتصادی منطقه یاد کرد و گفت، فعالیتهای پاکستان همواره در اجراییساختن چهارچوب «روند استانبول» بوده است. وی افزود که پاکستان بیشتر فعالیتهایش را در بخشهای خط آهن و انرژی معطوف کرده است.
آقای عزیز همچنان از تعهد پاکستان در همکاری برای توسعۀ اقتصادی افغانستان یاد کرد و گفت که کشورش برای سهمگیری بیشتر در همکاریهای اقتصادی منطقهیی عضو کنوانسیون «دی.آر.آر» شده است.
در این نشست دو روزه، نمایندههایی از سی کشور و چهل سازمان بینالمللی و منطقهیی اشتراک کرده بودند. نشست نخست ریکا در سال 2005 در کابل برگزار شده بود. پس از آن، در سالهای 2006، 2009، 2011 و 2012 ریکا به ترتیب به شهرهای دهلینو، اسلامآباد، استانبول و دوشنبه رفت.
