در چهارده سال گذشته، معارف افغانستان موفقیتهای چشمگیری در عرصههای گوناگون آموزشی و تربیتی داشت؛ ولی هرگز نتوانست به برخی از مناطق دوردست کشور که زیر سیطرۀ گروه طالبان قرار داشت، گام بگذارد و نسل جنگزدۀ کشور را با دانش جهان امروزی آشتی دهد.
هماکنون در بسیاری از مناطق دورافتادۀ کشور، همانند دو ولسوالی «خورواک و ریگستان» ولایت کندهار هیچ مکتبی وجود ندارد. ریاست آمورش و پرورش کندهار میگوید که بر بنیاد آمار به دست آمده، در چند سال اخیر در حدود بیستهزار دانشآموز واجد شرایط در این دو ولسوالی، از آموزش و پرورش محروم شده اند.
بر بنیاد گفتههای ریاست آموزش و پرورش ولایت کندهار، در ولسوالیهای « غورک و میانشین» نیز از سه دورۀ ابتدایی، متوسطه و عالی، تنها صنفهای دورۀ ابتدایی فعال بوده که آنهم صرفاً دارای چهار صنف میباشد.
محمدعوض نظری، معاون تدریسی ریاست آموزش و پرورش ولایت کندهار امروز (سهشنبه) به سلاموطندار گفت که وزارت آموزش و پرورش، 508 مکتب را در تشکیل ولایت کندهار گنجانیده است، اما از این تعداد دروازۀ 150 مکتب بر روی دانشآموزان بسته است. به گفتۀ آقای نظری، با بسته ماندن دروازۀ مکتبها، در واقع 25 درصد از کل دانشآموزان ولایت کندهار از آموزش و پرورش محروم اند.
مسؤولان ریاست آموزش و پرورش کندهار میگویند که 60 درصد از مکتبهای این ولایت، ساختمان ندارند و دانشآموزان در هوای آزاد مشغول تدریس میشوند. همچنین در ولسوالیهای دورافتاده، به دلیل نبود امکانات و ترس آموزگار از رفتن به آن مناطق، شمار زیادی از دانشآموزان از دسترسی به آموزش محروم شده اند.
آقای نظری میگوید، با آن که از سال آموزشی جدید چندماهی بیشتر باقی نمانده، اما تا کنون به صنفهای هشتم و نهم برخی از مکتبها کتاب درسی نرسیده است. آقای نظری با اشاره به تعداد آموزگاران ریاست آموزش و پرورش ولایت کندهار گفت که در حال حاضر، 5278 آموزگار در این ولایت مشغول تدریس هستند که از این جمله، 900 آموزگار بانو میباشند. وی کمبود آموزگار حرفهیی را یکی از بزرگترین موانع پیش روی ریاست آموزش و پرورش کندهار میداند.
در حال حاضر 260 هزار دانشآموز در ولایت کندهار مشغول آموزش هستند که از این میان، نزدیک به 70 هزارشان را بانوان تشکیل میدهند.
