افغانستان انسان حق و حقوقلری بوییچه کمیسیون مسوللری، وقتیده "اوروش جنایتچی"لری همده انسانلرنی قتل قیلگن گروهلر تینچلیک مذاکرهسیگه قوشیلیشی بیلن اولرنینگ جرمی ایسدن چیقاریلمسلیگی کیرهک دیگنلر.
اولر، بو کمیسیون مملکتده تینچلیک و یرهش تامین ایتیلیش طرفداری؛ اما، عدالت ایاق آستی بولیشینی ایستهمسلیکلرینی بیلدیرگنلر. افغانستان انسان حق و حقوقلری کمیسیونینینگ سوزلاوچیسی رفیع الله بیدار، یرهش یالغوز سیاسی تامانی بولمسلیگی ضرور دیگن.
او، عدالت قربان ایتیلمسلیگی اوستیده تاکیدلهگن. اسلامی حزب رهبری گلبدین حکمتیار و ممکتدهگی باشقه اوروش تامانلریگه اشاره قیلگن جناب رفیع، تینچلیک تامین ایتیلیشی اوچون هیچ بیر انساننینگ حقی مذکور گروهلر آرقهلی آیاق آستی بولمهسین دیگن.
شونینگدیک او، تینچلیک لایحهسیگه قوشیله دیگن هر بیر گروه انسان حق و حقوقلرینی نظرده توتیب، اخیرگی 14 ییل جریانیدهگی یوتوقلرگه حرمت قیلیشینی سورهگن.
یقینده تینچلیک لایحهسیگه عاید بیتیم اسلامی حزبی و افغانستان حکومتی اورتهسیده امضالهنیشی کوتیلهدی. بوندن نیچه کون آلدین حکومت گلبدین حکمتیار ییتکچیلیگدهگی اسلامی حزبی نمایندهلری بیلن دولت رسمیلری اورتهسیدهگی مذاکرهنی تصدیقلب، اوشبو مراسهنینگ کیلشووی تیزلیکده اهالیگه بیلدیریلهدی دیگن ایدی.
اوشبو کیلیشووی "سیاسی و حربی" بولگن لیگنی معلوم قیلگن انسان حق و حقوقلری کمیسیونی، بو گروه تینچلیک لایحهسیگه قوشیلیشی بیلن عدالت تطبیق ایتیلیشی اونوتیلمسلیگی ضرور دیگن.
شونینگدیک او، اوروش جنایتچیلری هیچ بیر زمان کیچیریمسلیکلری درکار دیگن. اولرگه بیریله دیگن امتیازده، باشقهلرنینگ حقوقی هم انابتگه آلیشی لازم. بیر قنچه سیاسی ایشبیلرمانلر، هیچ بیر زمان عدالت سیاسی و حربی کیلیشوونینگ قربانی بولمسلیگی توغریسیده علیحده تاکیدلهگنلر.
انسان حق و حقوقلرینینگ ییگیرمه سکیز ملازمی تورت ییل (2004- ییل دن 2009 ییلگه قدر "انتقالی عدالت" نامی آستیده گزارش تیارلب وقت صرفلهگنلر. ایتیلیشیچه، مذکور حساباتگه اخیرگی ییللردهگی اوروش جنایتچیلرینینگ برچهسینی اسمی کیریتیلگن.
لیکن، بو گزارش ایسه نا معلوم دلیللر سبب ترقه تیلمهدی. گلبدین حکمتیار رهبرلیگیدهگی اسلامی حزب تامانیدن کیلگن هیاتلر کابل کیلیب، بو حرکت تینچلیک مذاکرهگه قوشیلیشی اوچون حکومت رسمیلری بیلن بیر نیچه بار ملاقات اوتکزدیلر.
اوشبو حزب بیلن حکومت اورتهسیده 25 مورد اوستیده مخالفت بولگن، لیکن بیر قنچه بحث و مذاکرهلردن کیین یالغوز بیش مورد حل ایتیلمی قالگن ایدی؛ ایتیلیشیچه، سونگی کونلرده اوشبو موردلر اوستیده کیلیشیلگنلیگی هم معلوم بولگن.
