آماده‌گی‌ها برای نشست بروکسل؛ کارنامۀ مبارزه با فساد افغانستان تأیید می‌شود؟

دست‌کم تا ده روز دیگر نشست بروکسل در بلژیک برگزار می‌شود. حکومت افغانستان مأمور است در این نشست تمام دست‌داشته‌های خود را برای تداوم کمک‌های جهانی پیشکش کند که از این جمله می‌توان به اصلاح و افزایش منابع درآمدهای ملی و گشایش مرکز عدلی و قضایی مبارزه با فساد اداری اشاره کرد. اما آگاهان می‌گویند که حکومت در مبارزه با فساد ناکام بوده است و در حقیقت با «دست‌ خالی» عازم بروکسل می‌شود.

به باور این آگاهان، حکومت افغانستان در اجرای تعهداتش برای مبارزه علیه فساد، تبدیل حکومت به مرکز بازرگانی و تأمین روابط بازرگانی با کشورهای همسایه ناکام بوده است.

قیس محمدی، یکی از آگاهان اقتصادی می‌گوید که دستاوردهای حکومت ظاهراً به‌ چشم‌ می‌خورد، اما باید پذیرفت که حکومت نتوانست به تعهداتش برای اشتراک در نشست بروکسل عمل کند. به گفتۀ آقای محمدی، بازوبسته‌شدن دروازه‌های تجاری افغانستان هرازچندگاهی یکی از نشانه‌های ناکامی حکومت صرفاً در بخش تجارت و تبدیلی کشور به محور بازرگانی منطقه‌یی است.

محو فساد یکی دیگر از مواردی‌ست که جامعۀ بین‌المللی برای دوام کمک‌هایش خواهان تطبیق آن است، اما سالیان سال است که افغانستان در ردۀ اول، دوم و سوم کشورهای آلوده به فساد جهان سیر می‌کند. به هر حال نمی‌توان حکومت را متهم به بی‌تفاوتی در این زمینه کرد. یکی از گام‌های مهم رهبران حکومت برای محو فساد، گشایش مرکز عدلی و قضایی مبارزه با فساد و ثبت دارایی‌های مقام‌های ارشد حکومتی بود. اما حشمت رادفر، آگاه سیاسی در این باره می‌گوید که حکومت افغانستان برای نابودی فساد از کوچک‌ترین کاری دریغ کرده است. به باور آقای رادفر، عاملان فساد از حمایت‌های داخلی و بیرونی برخوردار اند و حکومت توان تصفیۀ حساب با ‌آن‌ها را ندارد.

با این حال اجمل حمید عبدالرحیم‌زی، سخنگوی وزارت مالیه/دارایی به سلام‌وطندار می‌گوید که حکومت گام‌های بنیادی را برای مبارزه با فساد برداشته است. آقای عبدالرحیم‌زی می‌گوید که افزایش درآمد ملی یکی از نشانه‌های عزم راسخ حکومت در مبارزه با فساد است. او می‌افزاید که حکومت افغانستان برای گذاشتن نقطۀ پایان به فساد دست به ایجاد مرکز عدلی و قضایی زد و «خوش‌بختانه» این مرکز با موفقیت گشایش یافت و آغاز به کار کرد.

اما خان‌جان الکوزی، معاون اتاق‌ تجارت و صنایع کشور می‌گوید که افزایش مالیات شاید از یک‌طرف سبب افزایش درآمد شده، ولی از جانب دیگر ده‌ها سرمایه‌گذار به این دلیل کشور را ترک کرده اند. آقای الکوزی می‌گوید که به جبر از جیب مردم پول درآوردن دستاورد گفته نمی‌شود، «باید در اقتصاد و دسترخوان مردم تغییر به میان آورد.» معاون اتاق تجارت و صنایع می‌گوید که درآمد سرانۀ مردم بیش از 70 دالر کاهش یافته است. او تأکید می‌کند: «نباید به خاطر افزایش عواید خوش‌حال بود؛ عواید را می‌توان با صدور فرمانِ جمع‌آوری جبری مالیات هم بالا برد.»

با این حال، چشم امید مردم و سران حکومت به همین دستاوردهای هرچند توخالی به باور آگاهان دوخته است. نشست بروکسل بهانه‌یی برای تداوم کمک‌های غیرنظامی جهان به افغانستان است و حکومت باید دست‌به‌دامن هر وسیله‌یی برای جلب‌توجه کشورهای عضو این نشست شود.